Niemand is verplicht om een erfenis te aanvaarden. U kunt ze ook weigeren, bijvoorbeeld omdat de verstandhouding met de overledene helemaal zoek is of omdat de erfenis meer schulden bevat dan activa.

Juristen spreken in dat laatste geval van "een deficitaire nalatenschap". U hebt er niets bij te winnen om zo'n nalatenschap te aanvaarden. Wel integendeel, als u dat wel zou doen, dan moet u de schulden van de overleden persoon betalen. Reden waarom u zo'n nalatenschap beter verwerpt.

Het is mogelijk om een deficitaire nalatenschap 'gratis' te verwerpen. Meer nog, de kosteloze verwerping is mogelijk voor alle nalatenschappen waar niet meer dan 5.000 euro in zit.

Uit cijfers van de Federatie van het Notariaat (Fednot) blijkt dat er 51.497 erfgenamen gebruik hebben gemaakt van de mogelijkheid om de nalatenschap kosteloos te verwerpen in de periode van 1 maart 2018 tot 30 juni 2019.

Aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving

Als u niet weet of de overleden persoon ("de erflater") schulden had of hoeveel, dan kunt u de nalatenschap ook aanvaarden 'onder voorrecht van boedelbeschrijving'.

Dan speelt u op veilig. Want de notaris zal dan een inventaris of "een boedelbeschrijving" opmaken. Zo krijgt u een gedetailleerd overzicht van wat de erflater had op de dag van overlijden en van de eventuele schulden die hij dan nog moest betalen. Bij een aanvaarding "onder voorrecht van boedelbeschrijving" kunt u nooit de broek scheuren. U moet nooit meer aan de schuldeisers van de overledene betalen, dan de waarde van de goederen die hij nalaat. In het slechtste geval, draait uw erfenis uit op een nul-operatie.

Vanaf 1 januari 2019 tot 30 juni 2019 maakten 5.270 personen gebruik van de mogelijkheid een nalatenschap te aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving.

Om een erfenis te verwerpen of om die te aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving, kunt u sinds twee jaar terecht bij uw notaris. U hoeft niet meer naar de rechtbank. 'Daardoor is het verwerpen of het aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving eenvoudiger en laagdrempeliger geworden' zegt notaris Bart van Opstal, woordvoerder van Notaris.be. 'Door de tussenkomst van de notaris kunnen de erfgenamen een goed geïnformeerde en weloverwogen keuze maken.'

Uiteraard kunt u de nalatenschap ook zuiver aanvaarden en de notaris de opdracht geven om de nalatenschap af te handelen. De notaris zorgt er dan voor dat de fiscale formaliteiten worden vervuld en dat de nalatenschap wordt verdeeld onder de erfgenamen.

Bron: Fednot