Steeds meer voorzichtige beleggers zoeken naar een eenvoudige formule, die 100 % veilig is en waarbij ze vooraf weten hoeveel ze precies gaan krijgen. Tot nog toe vonden ze hun gading in termijn- en spaarrekeningen maar de opbrengsten hiervan zijn in enkele maanden bijna gehalveerd. Als u zich aan de spelregels houdt, vormen obligaties een mooi alternatief. Uw bankier zal u een obligatiefonds aanraden maar zelf obligaties kopen is eenvoudiger, goedkoper én zekerder.
...

Steeds meer voorzichtige beleggers zoeken naar een eenvoudige formule, die 100 % veilig is en waarbij ze vooraf weten hoeveel ze precies gaan krijgen. Tot nog toe vonden ze hun gading in termijn- en spaarrekeningen maar de opbrengsten hiervan zijn in enkele maanden bijna gehalveerd. Als u zich aan de spelregels houdt, vormen obligaties een mooi alternatief. Uw bankier zal u een obligatiefonds aanraden maar zelf obligaties kopen is eenvoudiger, goedkoper én zekerder. Een obligatie is een lening die uitgegeven worden door de overheid (bijv. de Belgische staat) of een privébedrijf (Volkswagen, InBev,...). De meeste obligaties hebben een vaste looptijd (bijv. 5 jaar) en een vaste jaarlijkse rente (de zogenaamde coupon, bijv. 4 %, hierop betaalt u 15 % roerende voorheffing). Op het einde van de looptijd zal de uitgever van de obligatie u uw geld teruggeven. De meeste bankiers zullen u een obligatiefonds van het huis proberen te verkopen. Zo'n fonds is het best te vergelijken met één grote spaarpot met daarin veel obligaties waarvan u een stukje (een deelbewijs) krijgt. U hebt dan onmiddellijk een goede spreiding over soms wel meer dan 300 obligaties. Zo beperkt u het risico als een uitgever van een obligatie failliet zou gaan. Bovendien wordt een dergelijk fonds professioneel beheerd, zodat er snel gehandeld kan worden bij eventuele problemen. U kunt al fondsen kopen vanaf 100 euro en u kunt ook voor kleine bedragen bijkopen. Toch keren steeds meer beleggers dergelijke fondsen de rug toe omdat ze er de laatste jaren maar weinig plezier aan hebben beleefd. De laatste 3 jaar bedroeg de coupon van heel veilige obligatiefondsen in euro (dus zonder wisselrisico) ergens tussen de -1% en de +2%. Sommige fondsen presteerden zelfs zwaar negatief, tot -9,5% per jaar. Als u dan ook nog weet dat u bij aankoop doorgaans 2 tot 3% instapkosten betaalt en jaarlijks een beheerskost van ongeveer 0,6%, dan is het begrijpelijk dat steeds meer mensen op zoek gaan naar een alternatief. Steeds meer beleggers kopen bij de bank voldoende kwaliteitsobligaties in euro en houden die bij tot de eindvervaldag. Simpel en tegelijk geniaal omdat ze zo de risico's uitschakelen. Geen wisselrisico. Koopt u individuele obligaties, dan kunt u zich beperken tot obligaties in euro, dus zonder wisselrisico. Geen debiteurenrisico. De kwaliteit van een obligatie hangt af van de kwaliteit van de uitgever. Het spreekt voor zich dat je een obligatie van een bedrijf dat dreigt failliet te gaan niet kunt vergelijken met een van de Duitse staat. Daarom is de kredietwaardigheid van een debiteur zo belangrijk. Staar u bij de aankoop daarom niet blind op de coupon, maar kijk zeker ook naar de kredietwaardigheid. Ratingbureaus zoals Moody's en Standard & Poor's screenen de uitgevers van obligaties en kennen er een rating (een beoordeling van de kredietwaardigheid) aan toe (zie de tabel hieronder). Hoe beter de rating, hoe meer de betrokken staat of onderneming het zich kan veroorloven een relatief lage interest uit te keren. Momenteel wil immers iedereen superveilig beleggen zodat obligaties met een tripel A (AAA of Aaa) eigenlijk een te lage rente geven. Anderzijds bieden ondernemingen of landen met bijv. een CCC-rating, zeer hoge interesten om hun obligaties ondanks alles verkocht te krijgen. Wie elk risico wil vermijden, kiest vooral voor AAA of AA maar beseft dat momenteel iedereen dergelijke obligaties wil en hun interest dus laag is: 2 à 3% bruto, afhankelijk van de looptijd. Daarom is het goed om, naast AAA en AA-obligaties, ook eens te kijken naar obligaties met een A (bijv. France Telecom of GDF Suez) of zelfs een BBB (AB Inbev of BertelsmannAG). Het gaat immers nog steeds om betrouwbare bedrijven en afhankelijk van de looptijd kunt u daar bruto 4 tot 6% per jaar vangen. Bij de aankoop van een obligatie zal uw bankier u overigens altijd meedelen welke rating ze heeft. WEETJE De rating van een obligatie kan evolueren in functie van de kredietwaardigheid van de onderneming. U kunt een tripel A-obligatie kopen die tijdens zijn looptijd degradeert naar een dubbel A of misschien zelfs een B. Weet ook dat het risico van een obligatie toeneemt naarmate de looptijd langer wordt. Voor lange looptijden (8 jaar of meer) kiest u het best heel kredietwaardige uitgevers. EEN GOEDE RAAD Spreid uw geld over meerdere obligaties. Als u 20 of 30 obligaties bezit en één van die ondernemingen komt in moeilijkheden, dan is dit nog geen ramp voor u. Geen renterisico. Obligaties hebben in feite een koers die schommelt in functie van de rente. Als u bijvoorbeeld een obligatie hebt gekocht met een coupon van 3,5% en de rente stijgt naar 5% dan wordt uw obligatie minder interessant voor potentiële kopers. Bij een dalende rente geldt het omgekeerde. Dat is de belangrijkste reden waarom obligatiefondsen voortdurend schommelen. Koopt u individuele obligaties en houdt u die bij tot het einde, dan schakelt u dit renterisico uit. Als u een obligatie van 1000 euro koopt dan weet u dat u elk jaar uw rente krijgt, plus dat u op de vervaldag ook 1000 euro terugkrijgt. Wat de koers tussendoor doet, heeft geen invloed op dit eindbedrag. Johan Adriaens (onafhankelijk vermogensplanner) en Jocelyne Minet