Praten over het moment dat we er niet meer zullen zijn, is niet gemakkelijk. Bij ons ging het als volgt. Toen onze zoon (35) die in het buitenland woont een tijdje geleden op bezoek kwam, zei hij: "Ik heb een paar dingen mee om op jullie zolder te zetten." Ik antwoordde hem: "Oké, maar zet ze bij de andere dozen waar jouw spullen in zitten". Waarop hij zei: "Ach, zoveel belang heeft dat niet. Ik zal ze later wel vinden, zeker...". Dat woord later bleef bij mij hangen en was de aanzet om 's avonds, toen we allemaal s...

Praten over het moment dat we er niet meer zullen zijn, is niet gemakkelijk. Bij ons ging het als volgt. Toen onze zoon (35) die in het buitenland woont een tijdje geleden op bezoek kwam, zei hij: "Ik heb een paar dingen mee om op jullie zolder te zetten." Ik antwoordde hem: "Oké, maar zet ze bij de andere dozen waar jouw spullen in zitten". Waarop hij zei: "Ach, zoveel belang heeft dat niet. Ik zal ze later wel vinden, zeker...". Dat woord later bleef bij mij hangen en was de aanzet om 's avonds, toen we allemaal samen rond de tafel zaten, een gesprek te beginnen over de regelingen die we al hadden getroffen voor later... Erven hangt vaak samen met krijgen. Voor kinderen is het delicaat om over erfkwesties te beginnen wanneer hun ouders nog leven. Want automatisch denk je dan ook aan afscheid nemen en rouwen. En de rouw is een periode van destabilisatie. In een hechte en tedere relatie wordt de leegte na het verlies van een familielid als heel pijnlijk ervaren. Maar de rouw kan ook oude wonden blootleggen waarvan de oorsprong soms teruggaat tot de kindertijd. Vaak is het een periode waarin zich een machtsstrijd afspeelt. Door het wegvallen van één persoon kunnen onderhuidse spanningen aan de oppervlakte komen die jarenlang met de mantel der liefde bedekt zijn gebleven. Erven zonder ruzie? Het hangt ervan af wat onder ruzie verstaan wordt. Misschien is ruzie maken niet altijd zo slecht. Het kan ook de aanleiding zijn om eindelijk een aantal zaken uit te klaren. Maar eerlijk zeggen wat er op je lever ligt en echt luisteren naar mekaar is moeilijk. Het proces van rouwen en erven hangt dan ook nauw samen met de familiecultuur en onze eigen manier van zijn. Voor de persoon die het einde van zijn leven ziet naderen, is praten over zijn nalatenschap als het doek lichten over wat hij niet geweten heeft. Zichzelf confronteren met de wetenschap dat het leven niet eeuwigdurend is. Er is moed voor nodig om te praten over wat er later met zijn goederen moet gebeuren, met al die kleine dingen die een eigen persoonlijke geschiedenis met zich meedragen. Wettelijk zijn we veel vrijer dan vroeger om met onze goederen te doen wat we willen. Dat betekent ook dat mensen nu meer verantwoordelijkheid dragen. Daarbovenop zijn de gezinsvormen de laatste jaren veranderd, denken we maar aan de nieuwsamengestelde gezinnen. Families leven niet meer dicht bij elkaar, maar zijn uitgezwermd. Allemaal zaken waarmee we rekening moeten houden en waarover we ons moeten informeren. Om uit te zoeken of wat ons hart ons zegt ook juridisch mogelijk is... npsychologe en psychotherapeuteChantal Chantrenne