Ik had heel erg naar die vakantie uitgekeken. Een rondrit van zeven dagen door Bretagne, georganiseerd door een autocarbedrijf. Het was de eerste keer na de dood van mijn vrouw dat ik me in staat voelde om op reis te gaan. Een bevriend echtpaar had me overgehaald. Je moet ertussenuit, pleitten ze, het zal je deugd doen. Deugd? Ik moest een kamer delen met een alleenstaande man. Een ongelooflijke sloddervos, zo had ik al snel door. Iemand die 's nachts snurkte en zonder kloppen de badkamer binnenkwam. Tot overmaat van ramp ontpopte een andere reisgenoot zich ongevraagd tot reisleider. Hij nam voortdurend de microfoon in de bus, vertelde de ene flauwe grap na de andere, deed ons samen zingen en besliste op de duur waar we moesten stoppen. De echte reisleidster liet zich voor de lieve vrede door hem overrompelen en zelf durfde ik hem ook niet op zijn plaats zetten. Maar het ergerde me wel mateloos."
...

Ik had heel erg naar die vakantie uitgekeken. Een rondrit van zeven dagen door Bretagne, georganiseerd door een autocarbedrijf. Het was de eerste keer na de dood van mijn vrouw dat ik me in staat voelde om op reis te gaan. Een bevriend echtpaar had me overgehaald. Je moet ertussenuit, pleitten ze, het zal je deugd doen. Deugd? Ik moest een kamer delen met een alleenstaande man. Een ongelooflijke sloddervos, zo had ik al snel door. Iemand die 's nachts snurkte en zonder kloppen de badkamer binnenkwam. Tot overmaat van ramp ontpopte een andere reisgenoot zich ongevraagd tot reisleider. Hij nam voortdurend de microfoon in de bus, vertelde de ene flauwe grap na de andere, deed ons samen zingen en besliste op de duur waar we moesten stoppen. De echte reisleidster liet zich voor de lieve vrede door hem overrompelen en zelf durfde ik hem ook niet op zijn plaats zetten. Maar het ergerde me wel mateloos."Neen, weduwnaar Wim Vandamme uit Brussel heeft niet zo'n goede herinneringen aan zijn eerste groepsreis. "Waarschijnlijk waren zijn verwachtingen te hoog gespannen", meent de Antwerpse psychologe Sultan Balli. "Een vakantie moet dikwijls goedmaken wat we in een heel jaar of langer gemist hebben. Je verwacht er dus heel veel van en daarom raak je sneller geïrriteerd als iets tegenvalt of als je geen vat hebt op bepaalde gebeurtenissen. De beste houding bestaat erin je verwachtingen aan de lage kant te houden, in de zin van we zien wel wat er gebeurt." Vakantiestress ontstaat minder vaak door onaangename verrassingen onderweg dan door irritaties om reisgenoten. Dat gevaar loopt u nauwelijks met uw eigen man of vrouw (die is perfect voorspelbaar!), maar des te meer als u met een groep minder bekenden op reis gaat. Laten we wel wezen: reizen met een groep heeft vele voordelen, zeker als u alleen in het leven staat. U beleeft bestemmingen en ervaringen die u alleen nooit zou meemaken of aandurven. De praktische organisatie wordt voor u geregeld. Een groep biedt ook veiligheid en geborgenheid. U kunt uw belevenissen delen met anderen en nieuwe vrienden maken. En een reis met een groep is voordeliger. Valkuilen zijn er helaas ook. "Als je met een groep op reis gaat, moet je de consequenties van de democratie aanvaarden", meent Sultan Balli. "Iedereen wil zich goed voelen op vakantie. Niemand mag dus het onderste uit de kan willen halen voor zichzelf. Maar niet iedereen kan even goed water bij de wijn doen. Er zullen ook altijd reisgenoten zijn die je minder goed liggen. Klassiek zijn de dominante figuren die het haantje de voorste willen spelen of de anderen manipuleren. En dan heb je de onvermijdbare sociale druk. Je zult je altijd in zekere mate gedwongen voelen je sociale status op te houden. Die sociale druk kan vervelende gevolgen hebben, bijvoorbeeld wanneer een meerderheid beslist tot een dure uitstap of een duur restaurantbezoek. Je durft niet anders dan meegaan maar eigenlijk gaat de uitgave je budget ver te boven...""Katrien en ik zijn al vriendinnen sinds we kind waren", begint Anne Delsemme haar verhaal. "Vijf jaar geleden was zij weduwe geworden en had ik net een echtscheiding achter de rug. We besloten samen twee weken naar de zon te vertrekken. Toen we ons installeerden in de slaapkamer die we deelden, werden we weer even de bakvissen op schoolreis, compleet met hoofdkussengevecht en al. En toen stak Katrien ineens in haar bed een sigaret op zonder eerst te vragen of ik dat goed vond. Ik rook zelf, maar in een slaapkamer kan ik de geur niet uitstaan. Ik had haar onmiddellijk moeten vragen elders te gaan roken, maar voor de lieve vrede heb ik niets gezegd. Ook niet toen ze zich om echte futiliteiten boos maakte op de kamermeisjes. Ik heb slaapproblemen en sta 's nachts vaak op. Dat moet haar zeker geërgerd hebben, maar daar heeft zij me niets over gezegd. Op die onuitgesproken irritaties hebben zich nog enkele andere meningsverschillen geënt. Wanneer ik een uitstap wou maken, bleef zij liefst op het strand liggen. Wanneer ik even alleen wou zijn, had zij zin in een babbel. Hotelgangers met wie ik goed kon opschieten, vond zij vreselijke mensen. Uiteindelijk is het op enkele woordenwisselingen tussen ons uitgedraaid. Vreemd genoeg heeft dat onze vriendschap niet gebroken. We zijn zo slim geweest het achteraf grondig uit te praten. En we hebben de afspraak gemaakt om bij een eventuele volgende reis samen, aparte kamers te nemen en elkaar veel meer persoonlijke vrijheid te gunnen". Als goede vrienden op reis vertrekken en ruziënd thuiskomen, het is u misschien ook al overkomen. "Het gebeurt courant en het is ook begrijpelijk", zegt Sultan Balli. "Op reis ga je zelfs met je beste vrienden in een heel andere context om. En dan ontdek je bij hen soms karaktertrekken die je absoluut niet kende. Wanneer je dan ook nog een kamer deelt, heb je geen ontsnappingsmogelijkheid meer!""De beste oplossing bestaat erin vooraf een gesprek te hebben met je kamergenoot en goede afspraken te maken", zegt Sultan Balli. "Liefst vóór het vertrek, als je je kamergenoot dan al kent, maar zeker nog tijdens de heenreis. Bespreek alles: het uur van slapengaan, het lezen in bed, het gebruik van de badkamer en de handdoeken, roken, opstaan 's nachts, snurken... Als je dan merkt dat de verschillen te groot zijn, kun je alsnog kiezen voor aparte kamers."Treden er tijdens de reis toch ergernissen op, dan is zwijgen de slechtste strategie. "Alles slikken gaat je reis grondig verknallen", meent de psychologe. "Pas echter op wanneer je niet akkoord gaat met sommige beslissingen van de groep (de dagindeling, uitstappen, keuze restaurants...). Niet iedereen is zo assertief om zijn kritiek in de groep te gooien of de reisgenoot in kwestie persoonlijk aan te spreken. Je moet er bovendien voor zorgen dat je niet geïsoleerd raakt in de groep. Zoek daarom eerst bondgenoten. Vertel je mening aan mensen met wie je goed kunt opschieten. Je zult vaak verrast zijn dat anderen in de groep je mening delen."Momenten van privacy inlassen is een andere manier om beter om te gaan met uw reisgenoten. Reizen met een vriend(in) of met een groep wil niet zeggen dat iedereen altijd alles samen moet doen. Van een vrij bezoek kunt u profiteren om alleen de stad in te trekken of een terrasje te doen. U kunt met uw reisgezel afspreken om de kamer een uurtje voor u alleen te hebben. "Het zijn rustmomenten die ons sociaal gedrag in balans houden. Een goed reisgezelschap laat ruimte aan elkaar", vindt Sultan Balli. "Het reisprogramma is vaak de beste scheidsrechter. Gaat het om een reis waarin ieder moment ingevuld is, dan kunt u beter meer betalen voor een singlekamer om toch voldoende privacy over te houden. Laat het programma veel ruimte voor eigen initiatief, heb dan geen schrik om een kamer te delen." n A Ludo Hugaerts"Reizen met een groep geeft geborgenheid, maar niet iedereen kan even goed water bij de wijn doen"