Je kan het zo gek niet bedenken of er bestaat deze winter een gebreide versie van: speelgoed en juwelen, gsm-hoesjes, computer- en handtassen, zetels en stoelen... En als het even kan liefst handgemaakt. Haal de breinaalden maar boven!
...

Je kan het zo gek niet bedenken of er bestaat deze winter een gebreide versie van: speelgoed en juwelen, gsm-hoesjes, computer- en handtassen, zetels en stoelen... En als het even kan liefst handgemaakt. Haal de breinaalden maar boven! Breien was een twintigtal jaar helemaal uit de gratie. Kinderen leerden het niet langer op school, menig breiwolwinkel sloot de deuren en hoewel velen onder u het misschien altijd zijn blijven doen... u deed het thuis en pakte er zeker niet openlijk mee uit. Breien was immers iets voor (huis)-vrouwen die zich nooit hadden kunnen losmaken van het typische rollenpatroon. Moeder-de-vrouw moest zich vroeger nu eenmaal zinvol kunnen bezighouden als de man des huizes uit werken ging voor de kost. Een carrièrevrouw kon zich in een maatschappij waar tijd een zuiver luxeproduct was geworden, niet langer met dit soort 'tijdrovende' activiteiten inlaten. Toen ik het in die periode aandurfde om mijn brei mee te nemen naar de redactie om na de lunch enkele priemen te breien, kreeg ik van een collega - de oudste nog wel en ruim tien jaar ouder dan ik - te horen: "Zeg, als ge die brei nog meebrengt, kom ik hier niet meer aan tafel zitten. 't Is precies de tafel van de oudjes!" Breien was out en oud, zoveel was duidelijk. Daar kwam de afgelopen jaren drastisch verandering in. Verglijden we dan opnieuw naar het klassieke rollenpatroon? Zeker niet! Breien is nu een creatieve uitlaatklep waarmee we de dagelijkse sleur achter ons kunnen laten, een leuk verwenmoment als tegengewicht voor de jachtigheid van ons dagelijkse leven. Jongeren willen het opnieuw met veel enthousiasme leren en wie 20 jaar geleden de breinaalden opborg, haalt ze nu weer boven. Breien is weer hip en cool! Over de hele wereld ontstaan tegenwoordig clubjes van - overwegend jonge - vrouwen die al breiend, bij een kop koffie of een goed glas wijn, de laatste nieuwtjes uitwisselen. Deze trend van breien in groep, liefst op café, ontstond in 2003 in de Verenigde Staten na de publicatie van het boek Stitch 'n bitch: The knitter's handbook van redactrice Debbie Stoller. Stoller was een bekende feministe en schreef het boek The Bust Guide to the New Girl Order . In het boek Stitch 'n bitch beschrijft Debbie Stoller hoe haar grootmoeder en groottantes, oer-Hollandse dames, voortdurend zaten te breien. "Wat ze maakten was niet zo belangrijk", schrijft Stoller, "vooral de rust en sereniteit die van hen uitging, viel me op. Breien was voor hen even vanzelfsprekend als ademhalen. Bij mijn eerste pogingen om te leren breien was ik vijf. Een regelrechte ramp. En toen ik als tiener geboeid raakte door het feminisme, was ik haast blij dat ik niet kon breien. De feministen beweerden immers dat iedereen die zijn dagen al kokend en kuisend, en zijn avonden al breiend doorbracht om man en kinderen te plezieren, zijn leven vergooide. Vrouwen waren gemaakt voor grootsere dingen!" "Elke vakantie die ik Nederland doorbracht, begonnen mijn vingers weer te jeuken en wilde ik breien toch een nieuwe kans geven. Toen ik als twintiger een jaar in Nederland woonde, kwam het er eindelijk van. Maar het werd weer geen groot succes en de halfafgewerkte trui belandde in de kast. Tot ik in 1999 voor de promotie van mijn boek een meerdaagse treinrit voor de boeg had en mijn halfafgewerkte breiwerk meenam. Voor het eerst voelde breien echt prettig, zelfs ontspannend aan. In korte tijd werd het een passie. Als ik mij outte, kreeg ik twee soorten reacties: een geïnteresseerd 'Oh, kan je me dat ook leren?' of totaal ongeloof. De reactie van die tweede groep zette me aan het denken. Ik besloot dat het tijd was om het breien in eer te herstellen. Ik begon in het openbaar te breien en nodigde vriendinnen uit om dat samen met mij in een pub te doen. In 2003 was de eerste Stitch 'n bitch-groep een feit: een plek waar zowel mannen als vrouwen met interesse voor breien kennis konden uitwisselen." Het boek, dat ook in 2003 verscheen, werd een wereldwijde bestseller en intussen bestaan er 1198 offici-ele Stitch 'n bitch-groepen (info en adressen, ook van Belgische Stitch 'n bitch-groepen vindt u op www.stitchnbitch.org). Volgens de Amerikaanse Craft Yarn Council is het percentage vrouwen jonger dan 45 jaar dat regelmatig breit sinds 1996 verdubbeld. De breihype bleef niet beperkt tot de VS. Ook bij ons schoten de afgelopen jaren breiclubs en -cafés als paddenstoelen uit de grond. Zo ook de zeer actieve breiclub die onder het motto 'Lol met wol' elke zondagvoormiddag samenkomt in de cafetaria van de Permekebibliotheek in Antwerpen. Geïnspireerd door het Stitch 'n bitch-idee kwamen de zussen Lies en Veerle Lenaerts aanvankelijk thuis met enkele vriendinnen regelmatig samen om te breien. Algauw wilden ze hun bijeenkomsten voor meer mensen toegankelijk maken. Er werd een breigroep gestart in de ontwijde kerk in de Antwerpse Provinciestraat, die elke zondagvoormiddag bijeenkwam. De locatie zorgde in de winter voor stramme vingers wat het breien bemoeilijkte. En dus werd uitgekeken naar een andere locatie. Zo kwam de groep in de Permeke-bibliotheek terecht, waar ze nu nog elke zondag samenkomt en in de glazen kubus van de cafetaria lekker in de kijker zit. Gewapend met pen en papier en vanzelfsprekend een breiwerk, trok ik er heen. Mocht ik nog enige twijfel hebben of breien nu opnieuw een succes is bij jonge mensen, dan was die meteen weg. "Onze jongste breisters zijn jonger dan tien, het merendeel zijn twintig- en dertigers. En er zijn ook 40-, 50- en 60-plussers die jong van hart zijn", vertelt Veerle. En ja, er zit ook een man tussen het gezelschap die trouw elke zondagochtend op post is en opvallend mooie dingen maakt! "De Breiclub telt een veertigtal leden van diverse leeftijden en nationaliteiten die regelmatig komen breien", vertelt Lies Lenaerts. "De essentie is: samen breien (of haken, want dat kan natuurlijk ook) voor de gezelligheid. Iedereen drinkt of eet wat hij of zij wil, ideeën en patronen worden uitgewisseld, de een helpt de ander waar nodig. Je hoeft echt geen brei-expert te zijn om mee te komen breien. En al breiend vertellen mensen elkaar vaak hun diepste zielenroerselen. Zo ontstaat er een bijzondere band." Wat je breit of haakt heeft geen belang. Na de eerste koude dagen zijn de sjaals erg populair, maar er worden ook truien, poppen, handschoenen enz. gemaakt. Ikzelf liet me inspireren door het pas verschenen boek van de Noren Arne Nerjordet en Carlos Zachrison en ben naarstig kerstballen met Noorse motieven aan het breien. In het begin was het even wennen aan de vijf korte naalden waarmee ze worden gemaakt, maar het is leuk en het vlot aardig. Het boek doet, net als alle andere, de ronde onder de aanwezigen. "We hebben met de Breiclub ook al aan diverse projecten meegewerkt", gaat Lies verder, "zoals vorig jaar aan Music for Live en aan Generatie Stad. Dat heeft ons heel wat publiciteit en nieuwe leden opgelevert, maar het brengt ook heel wat werk met zich mee. En het moet in de eerste plaats leuk en ontspannend blijven." De Breiclub richtte ook de Facebookgroep 'Kom breien of blijf haken' op die momenteel zo'n 150 leden telt. Ook daar worden leuke brei-ideeën uitgewisseld, afgewerkte projecten getoond en vragen beantwoord. Lies Lenaerts gaat overigens niet alleen in haar vrije tijd met wol en priemen aan de slag, ze geeft breilessen aan het Centrum voor Volwassenenonderwijs (CVO) en merkt ook daar duidelijk dat breien weer helemaal in is. "In die lessen zitten heel wat twintigers die willen leren breien. De mensen werken er op eigen tempo aan eigen projecten, maar die moeten wel voldoen aan het leerplan." Ook zin om de breinaalden of haakpennen boven te halen en inspiratie nodig? Op www.plusmagazine.be /breien geven we een overzicht van recent verschenen boeken.Leen Baekelandt