Over enkele dagen kunnen de eigenaars hun intrek nemen in hun nieuwe houten woning. Momenteel is een legertje werkmannen nog volop bezig met de afwerking: muren schilderen, verwarming installeren, stopcontacten en sanitair plaatsen. De 160m2 woonruimte krijgt stilaan vorm, ze is zo goed als instapklaar. Op één detail na: het huis staat nog onder de portaalbrug in een gigantische hangar op tientallen kilometers van de eindbestemming. De prefabwoning wordt binnenkort in verschillende modules gedemonteerd en met grote opleggers naar de bouwgrond van de klant vervoerd. "De modules zullen daar in mekaar worden gezet, een beetje zoals legoblokjes", vertelt Boris Heylen, Engineer Manager bij ModulHome, met enige trots. "Een klus die in amper twee dagen geklaard wordt: de eerste dag monteren we de modules, op dag twee voeren we alle nodige aansluitingen uit. Waarna de eigenaar er met zijn meubelen kan intrekken. Tussen de bestelling en de oplevering liggen amper zes weken. Da's even lang wachten als wanneer je een lederen salon bestelt."
...

Over enkele dagen kunnen de eigenaars hun intrek nemen in hun nieuwe houten woning. Momenteel is een legertje werkmannen nog volop bezig met de afwerking: muren schilderen, verwarming installeren, stopcontacten en sanitair plaatsen. De 160m2 woonruimte krijgt stilaan vorm, ze is zo goed als instapklaar. Op één detail na: het huis staat nog onder de portaalbrug in een gigantische hangar op tientallen kilometers van de eindbestemming. De prefabwoning wordt binnenkort in verschillende modules gedemonteerd en met grote opleggers naar de bouwgrond van de klant vervoerd. "De modules zullen daar in mekaar worden gezet, een beetje zoals legoblokjes", vertelt Boris Heylen, Engineer Manager bij ModulHome, met enige trots. "Een klus die in amper twee dagen geklaard wordt: de eerste dag monteren we de modules, op dag twee voeren we alle nodige aansluitingen uit. Waarna de eigenaar er met zijn meubelen kan intrekken. Tussen de bestelling en de oplevering liggen amper zes weken. Da's even lang wachten als wanneer je een lederen salon bestelt."Net als andere prefabbouwondernemingen heeft Modul-Home reden om blij te zijn: de bestellingen stromen binnen. De sector is aan een stevige opmars bezig. Prefabwoningen lijken dan ook in niets meer op die van de vorige eeuw, toen de keuze beperkt was tot enkele standaardwoningen die wel van karton leken. Of je nu kiest voor hout, beton of staal, de prefabwoning is er flink op vooruitgegaan, zowel qua concept als qua uitvoering. Zozeer zelfs dat de traditionele bouw in heel wat opzichten het onderspit moet delven.De leveringstermijn is ongezien: zelfs als een bouwteam zich dag en nacht, zeven dagen op zeven zou uitsloven, dan nog zet je geen traditionele nieuwbouw in zo'n korte tijdspanne. Toch zien prefabpromotoren nog tal van andere voordelen. Meest in het oog springt de uitstekende isolatie en luchtdichtheid, maar ook de controle die je hebt over het kostenplaatje. "Vermits alle beslissingen al vooraf worden genomen en het huis voor 90% in het atelier wordt afgewerkt, kunnen er zich geen onaangename verrassingen voordoen", onderstreept Frédéric Mercier, eigenaar van Modulart, een bedrijf dat prefabwoningen in gewapend beton aanbiedt. "Op het einde van de rit zal je geen 15% boven je oorspronkelijke budget uitkomen, zoals vaak het geval is in de traditionele bouw. Enkel de riolering en de aansluitingen kunnen het budget lichtjes doen stijgen, met maximaal 2%."Voor de rest pakt elke fabrikant graag uit met de specifieke eigenschappen van zijn product. Want er zijn bijna evenveel gepatenteerde prefabsystemen als er ondernemingen zijn, en die kunnen soms erg verschillen qua uitvoering en samenstelling. Sommige fabrikanten benadrukken dat hun materialen tegen alles bestand zijn. Andere wijzen op de lagere productiekosten, de flexibiliteit van de modules, of nog het lichte gewicht van hun constructies. "Door met hout te bouwen kan je makkelijk bijbouwen", geeft Boris Heylen als voorbeeld. "Die bijbouw kan op een bestaande constructie worden geplaatst, bijvoorbeeld op een garage, zonder dat de bestaande muren moeten worden verstevigd. We kunnen makkelijk modules in de tuin plaatsen met behulp van een kraan. Zo bestellen gezinnen soms een kleine woning voor een bejaarde ouder. We plaatsen de module dan achter het huis op een lichte fundering, die nadien weer makkelijk kan worden verwijderd. Later kan alles worden verplaatst en doorverkocht, zonder sporen na te laten."Biedt prefab dan niets dan voordelen? "Het is een sector met veel potentieel, die we van nabij volgen, en die baat zou hebben bij een verdere ontwikkeling", aldus Eric Cloes, hoofdredacteur van het magazine Ik ga Bouwen. "Voorlopig is het nog altijd een niche, waar vraag en aanbod vrij beperkt zijn. En er zijn wel degelijk enkele nadelen aan prefabbouw."Een eerste belangrijk nadeel is dat prefabwoningen vaak opgebouwd zijn uit verschillende modules die in serie worden gemaakt en waarvan de afmetingen vooraf vastliggen. "Op het vlak van de architectuur blijft de creativiteit al bij al beperkt", zegt Eric Cloes. "Je kan niet bij een fabrikant komen aanzetten met een idee dat die niet in zijn concept, in zijn productieproces past. Wanneer je voor prefab opteert, dan zit je vast aan een bepaalde look en stijl, aan ruimten met vaste afmetingen, ook al kunnen twee of drie basismodules eventueel anders in elkaar worden gepast. Maar hoe meer montagefasen in de fabriek worden uitgevoerd, hoe beperkter de keuze qua architectuur." Dat geldt ook voor de afwerking: sommige processen zijn geautomatiseerd, waardoor de keuze van de vloertegels, de gevelsteen, en zelfs de vorm en grootte van deuren en ramen vaak beperkt is. "Soms kan je buiten de lijntjes kleuren, maar dat kan duur uitvallen en het kan nefast zijn voor de bouwkwaliteit."Ook het feit dat alles aan de woning van a tot z moet vastliggen voordat ze in productie gaat, kan voor problemen zorgen. De eigenaar moet al over het kleinste detail beslissen, terwijl de woning alleen nog maar op papier bestaat. "Zo moet je vooraf zeggen waar er stopcontacten, schakelaars, thermostaten moeten komen. Maar veel klanten kunnen zich, voor ze wordt gebouwd, geen goed 3D-beeld vormen van hun woning. En dus gaan ze voor de standaarduitvoering. Daar worden ze eigenlijk een beetje toe gedwongen. Bij traditionele bouw kan je de bouwplannen na een bezoek aan de werf wel nog bijsturen."Dat je geen visuele controle kan uitoefenen op de voortgang van de werken boezemt sommige klanten trouwens angst in. Zij hebben het gevoel dat ze een kat in een zak kopen. "Die angst is toch wel een beetje ongegrond", vindt Eric Cloes. "Een auto koop je ook pas als hij volledig afgewerkt is. Je gaat toch ook niet vooraf kijken in de fabriek of hij wel goed wordt gemonteerd. Maar die angst voor het onbekende verklaart wel waarom het grote publiek nog terughoudend is bij prefab. Als de markt verder groeit en er meer prefabwoningen in het landschap opduiken, zal die angst wel verdwijnen." Maar wil men meer prefabwoningen, dan zullen ook architecten er zich voor moeten interesseren. "Ze zouden zich beter moeten informeren over de mogelijkheden van prefab, zodat ze kunnen reageren als de vraag van een van hun klanten naar een prefabfabrikant uitgaat. Vandaag is het nog al te vaak de klant die een systeem ontdekt dat in de smaak valt en met veel moeite een woning probeert te bedenken die past binnen het beperkte concept van de fabrikant."NICOLAS EVRARD