In haar opinie over cadmium uit 2009 beval de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) aan om de blootstelling van de Europese bevolking aan cadmium te doen dalen. Hoewel het risico op schadelijke niereffecten door cadmium laag is, achtte EFSA de marge tussen de blootstelling via voeding en de nieuw ingestelde gezondheidsrichtwaarde te klein. In 2012 bracht EFSA ook een nieuwe blootstellingsinschatting voor cadmium uit. Op basis van al deze inzichten is de wetgeving nu aangepast.

Cadmium is vooral gevaarlijk voor de nieren. De effecten uiten zich op latere leeftijd. Het International Agency for Research on Cancer (IARC) heeft cadmium geklasseerd als kankerverwekkend. Voor de meeste niet-rokende volwassenen is voeding de voornaamste bron van blootstelling.

Chocolade en cacao

Chocolade en cacaopoeder zijn in de wetgeving opgenomen omdat ze, afhankelijk van het cacaogehalte en de herkomst, hoge cadmiumgehalten kunnen bevatten. Bovendien dragen deze producten bij tot de blootstelling van kinderen, die door hun laag gewicht ten opzichte van hun voedingsopname de hoogste blootstelling aan cadmium hebben. Omwille van deze hoge blootstelling werd ook specifieke voeding voor zuigelingen en peuters genormeerd.

Vis

Voor vis werden de bestaande maximumgehalten herzien en aangepast aan de waarden die in de EU werden gemeten en haalbaar zijn (goede praktijken).

Groenten

Het maximumgehalte voor selder, pastinaak, schorseneer en mierikswortel is nu gelijkgesteld aan dat voor bladgroenten en knolselder. Deze groenten worden weliswaar minder gegeten, maar ze hebben net als bladgroenten en knolselder een hogere opname van cadmium.

De levensmiddelen die het meest bijdragen tot de blootstelling van cadmium zijn diegene die het meest worden geconsumeerd zoals graanproducten en groenten, aardappelen inbegrepen. Voor deze producten bestaan er al jaren maximumgehalten. Een daling van de bestaande gehalten bleek echter niet in de hele EU mogelijk.

Evaluatie in 2018

De Europese Commissie heeft een aanbeveling aan de lidstaten gedaan om reductiemaatregelen voor cadmium in de landbouw en bij de voedingsindustrie verder te stimuleren en te onderzoeken. In 2018 zal de commissie evalueren of een daling van de bestaande maximumgehalten voor levensmiddelen met een hoge bijdrage aan de cadmiumblootstelling kan worden bereikt.

De nieuwe en gewijzigde maximumgehalten zijn te vinden in verordening (EU) nr. 488/2014 tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1881/2006 wat de maximumgehalten voor cadmium in levensmiddelen betreft . Die wordt van toepassing op 1 juni 2014 voor de wijzigingen, op 1 januari 2015 voor de nieuwe maximumgehaltes voor levensmiddelen voor zuigelingen en peuters en op 1 januari 2019 voor de nieuwe maximumgehaltes voor chocolade en cacaopoeder. De aanbevelingen van de Commissie aan de Lidstaten zijn te vinden in Commissie Aanbeveling Nr. 2014/193/EU.

Planten nemen cadmium op vanuit de bodem. De opname hangt af van de plantensoort en van bepaalde bodemparameters zoals de zuurtegraad. Het metaal kan in de bodem terechtkomen door (historische) milieuvervuiling, door neerslag vanuit de lucht, via meststoffen met hogere cadmiumgehalten of na overstroming of irrigatie met vervuild water.

Bron: FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu