Verneem alles over de restauratie van het Lam Gods

01/07/13 om 00:23 - Bijgewerkt om 00:23

Negen maanden is het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium (KIK) nu bezig met de restauratie van het beroemde schilderij het Lam Gods van de gebroeders Van Eyck. En die restauratie heeft al enkele verrassende resultaten blootgelegd, zoals een verborgen gelaat en een steenimitatie in de lijsten. De restaurateurs willen het werk grondig verder zetten en dat kan u nog tot 2017 mee volgen in het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten in Gent.

Grondig reinigen

Op 2 oktober 2012 werden de acht zijluiken van het Lam Gods vanuit de Sint-Baafskathedraal overgebracht naar het restauratieatelier in het Museum voor Schone Kunsten in Gent. Het Lam Gods, dat dateert van 1432, kampte met een aantal ouderdomskwalen. Het was vuil, de vernislaag vergeeld en de verflagen waren opgestuwd. In een eerste fase werd de synthetische vernislaag (ketonvernis) die na 1950 is aangebracht, verwijderd. Daarna volgde de afname van de natuurlijke harsvernislaag die dateert van voor 1951. Na die eerste reinigingsfase werd een expertencomité samengeroepen dat besloot de vernisafname en het verwijderen van oude overschilderingen verder te zetten. "Het verwijderen van het vernis brengt het werk weer dichter bij de oorspronkelijke kleurenpracht, het wegnemen van de overschilderingen toont opnieuw de dieptewerking in het schilderij. In een eerste fase zien de panelen er nu wel meer gehavend uit, omdat door het verwijderen van de overschildering de beschadigingen zichtbaar worden. Maar in een volgende stap worden zij opnieuw geretoucheerd", aldus restaurateur Bart Devolder.

Onbekend gezicht in de luchtpartij

Door het verwijderen van de vernislagen en de overschilderingen deden de restaurateurs enkele ontdekkingen. Dankzij infrarood reflectografie en beeldbewerking ontdekten ze gelaatstrekken in de luchtpartij van het paneel met het Interieur met stadsgezicht."Omdat deze tekening zich onder de originele verflaag bevindt, zijn we er zeker van dat ze dateert uit de tijd van Van Eyck", legt Devolder uit. Maar wie ze aanbracht en wat er de bedoeling van was, is op dit ogenblik nog niet duidelijk. Het KIK onderzocht ook de houten lijsten, omdat die voor de Vlaamse Primitieven een onlosmakelijk onderdeel vormden van een schilderij. De steenimitatie op de houten lijsten blijkt niet overal een overschildering te zijn. Nu een eerste stukje van het kwatrijn in de lijst gereinigd is, is ook duidelijk geworden dat de eerste letter qua vorm afwijkt van de transcriptie die tot nu toe bekend was. Onderzoek van het hout wees uit dat de panelen van Adam en Eva en dat van de Pelgrims in dezelfde periode zijn gemaakt.

Volg live de restauratie

Het Museum voor Schone Kunsten in Gent richtte voor de restauratie een expositiezaal in als atelier. Die heeft een glazen wand, zodat al wie het museum bezoekt, de restauratie 'live' kan volgen. Vanaf augustus beantwoordt een restaurateur elke woensdag vragen van het publiek. In het Caermersklooster in Gent is zopas de expo 'Wat vertelt het Lam Gods geopend?". Deze expo confronteert nog tot het voorjaar 2014 de kerkelijke met de kunsthistorische visie. Daarnaast loopt de tentoonstelling'Het Lam Gods ont(k)leed 'waar u alles verneemt over het topstuk en de restauratie. De 8 panelen en de buitenkant van de zijpanelen moeten klaar zijn tegen oktober 2014. De volledige renovatie van het Lam Gods tegen 2017.

*Bezoek restauratieatelier. In het Museum voor Schone Kunsten, Citadelpark, Gent. Info: www.mskgent.be

*Expo Wat vertelt het Lam Gods? Nog tot voorjaar 2012. *Expo Het Lam Gods ontleed. Nog tot 31/12/2017. Beide in het Caermersklooster, Vrouwebroersstraat 6; Gent. Info: www.caermersklooster.be.

Onze partners