Recht & Geld

"Ik ben gescheiden en heb vier kinderen. Na de scheiding kocht ik het huis over van mijn ex-man. Nu mijn kinderen stilaan op eigen benen staan, overweeg ik binnen een paar jaar naar iets kleiners te verhuizen. Een van mijn dochters is geïnteresseerd om het huis te kopen. Hoe regel ik de verkoop zonder mijn andere kinderen te benadelen? Ik dacht voorlopig het vruchtgebruik te behouden en haar enkel de naakte eigendom te verkopen. Is dat een goed idee?"

Met een verkoop aan een van de kinderen moet u voorzichtig zijn. Artikel 918 van het Burgerlijk Wetboek beschermt de andere kinderen (niet de kleinkinderen) door te vermoeden dat een verkoop met behoud van vruchtgebruik aan één kind, eigenlijk een schenking buiten erfdeel is (dus een schenking uit wat juridisch het beschikbare deel heet). Het wil vermijden dat bijvoorbeeld via een fictieve verkoop met voorbehoud van vruchtgebruik aan één van de kinderen, dit ene kind meer zou krijgen dan waar het volgens het erfrecht recht op kan hebben, namelijk zijn reserve plus het beschikbare deel. Als dat ene kind meer krijgt, dan pikt het eigenlijk een stukje van de reserve van de andere kinderen in, en dat kan niet. Als de ouders er later niet meer zijn en bij het openvallen van de nalatenschap blijkt dat het beschikbare deel is overschreden, dan moet het kind dat het (on)roerende goed kocht van zijn ouders, (de waarde van) een deel teruggeven. Uw dochter mag dan het huis houden, maar zal aan haar broers en zussen eventueel een opleg moeten betalen. Dit is wat juridisch de inkorting wordt genoemd. Om het vermoeden dat de wet inbouwt te weerleggen - en dus te vermijden dat de verkoop met behoud van vruchtgebruik als een schenking zou beschouwd worden - is het heel belangrijk dat u uw andere kinderen bij deze verkoop betrekt. Zij moeten hun toestemming voor de verkoop geven in de notariële akte.

Als u het huis in volle eigendom (dus niet onder voorbehoud van vruchtgebruik) aan uw dochter zou verkopen, geldt dit vermoeden niet. Toch is het ook dan aan te raden een correcte prijs te vragen.

Hoe verkoop ik mijn huis aan één kind?

"Ik ben gescheiden en heb vier kinderen. Na de scheiding kocht ik het huis over van mijn ex-man. Nu mijn kinderen stilaan op eigen benen staan, overweeg ik binnen een paar jaar naar iets kleiners te verhuizen. Een van mijn dochters is geïnteresseerd om het huis te kopen. Hoe regel ik de verkoop zonder mijn andere kinderen te benadelen? Ik dacht voorlopig het vruchtgebruik te behouden en haar enkel de naakte eigendom te verkopen. Is dat een goed idee?"

Met een verkoop aan een van de kinderen moet u voorzichtig zijn. Artikel 918 van het Burgerlijk Wetboek beschermt de andere kinderen (niet de kleinkinderen) door te vermoeden dat een verkoop met behoud van vruchtgebruik aan één kind, eigenlijk een schenking buiten erfdeel is (dus een schenking uit wat juridisch het beschikbare deel heet). Het wil vermijden dat bijvoorbeeld via een fictieve verkoop met voorbehoud van vruchtgebruik aan één van de kinderen, dit ene kind meer zou krijgen dan waar het volgens het erfrecht recht op kan hebben, namelijk zijn reserve plus het beschikbare deel. Als dat ene kind meer krijgt, dan pikt het eigenlijk een stukje van de reserve van de andere kinderen in, en dat kan niet. Als de ouders er later niet meer zijn en bij het openvallen van de nalatenschap blijkt dat het beschikbare deel is overschreden, dan moet het kind dat het (on)roerende goed kocht van zijn ouders, (de waarde van) een deel teruggeven. Uw dochter mag dan het huis houden, maar zal aan haar broers en zussen eventueel een opleg moeten betalen. Dit is wat juridisch de inkorting wordt genoemd. Om het vermoeden dat de wet inbouwt te weerleggen - en dus te vermijden dat de verkoop met behoud van vruchtgebruik als een schenking zou beschouwd worden - is het heel belangrijk dat u uw andere kinderen bij deze verkoop betrekt. Zij moeten hun toestemming voor de verkoop geven in de notariële akte.

Als u het huis in volle eigendom (dus niet onder voorbehoud van vruchtgebruik) aan uw dochter zou verkopen, geldt dit vermoeden niet. Toch is het ook dan aan te raden een correcte prijs te vragen.