Klein abces, grote gevolgen

02/01/08 om 00:00 - Bijgewerkt om 00:00

Soms weegt de angst voor de tandartsstoel zwaarder door dan kiespijn. U even vermannen en toch maar een afspraak maken, is dan de boodschap. Een dom, klein abcesje kan immers grote gevolgen hebben voor uw gezondheid.

Inhoud:

Snel reageren
Recht naar het hart
Voorkomen is beter
Typisch feestprobleem

Eerste hulp bij tandschade

Een abces ontstaat in de kern van een tand, als de in de mondflora aanwezige bacteriën zo woekeren dat ze een infectie veroorzaken. Hoe meer etter zich bij de tandwortels opstapelt, hoe feller en ondraaglijker de pijn en hoe groter de zwelling van het tandvlees. Daarbij komt soms nog koorts de kop opsteken, en ontstaan gezwollen klieren in de hals. Hoewel iedereen wel weet dat de oorzaak van al die ellende een abces is, kan alleen de tandarts redding bieden. Die zal eerst een sneetje maken om de etter te laten weglopen, wat de pijn zal doen afnemen. Als het om een groot abces gaat, schrijft hij antibiotica en/of ontstekingswerende middelen voor. In het slechtste geval moet daarna de tand eruit.

Snel reageren

Als cariës niet behandeld wordt, tast het tandbederf de tandzenuw en het bloedvaatje in de tand aan. Het komt er dus op aan waakzaam te zijn als tanden plots gevoelig worden bij het eten of bij het drinken van koude of gesuikerde drank. De tand kan in dat stadium immers nog (goedkoop!) gered worden. Als er niet snel ingegrepen wordt, zal hij ook op warmte en druk beginnen te reageren, een teken dat de bacteriën al tot de tandmassa doorgedrongen zijn. Zonder behandeling bestaat de kans dat de ontsteking zich uitbreidt naar de wortels en zelfs naar het kaakbeen, wat een heel pijnlijke en soms moeilijk te behandelen infectie kan veroorzaken.

Terug naar begin

Recht naar het hart

Wie de pijn verbijt en geen professionele hulp zoekt, kan nog zwaarder in de problemen komen. De infectie kan zich immers verder verspreiden in het lichaam. Meer en meer onderzoeken tonen verbanden aan tussen bacteriën in de mond en problemen met de algemene gezondheidstoestand. Dat is niet zo verbazend, de mondholte vormt immers de verbinding tussen de kiemen in voeding en lucht, en de slokdarm en de luchtwegen. De bacteriën hebben via de tanden makkelijk toegang tot het spijsverteringsstelsel - waar ze onheil kunnen stichten in maag en darmen - en de luchtwegen - waar ze migraine, oor- en neusholteontstekingen kunnen veroorzaken. Nog gevaarlijker is het als de ziektekiemen doordringen tot de bloedsomloop. Waar ook de afweersystemen falen, kunnen ze dan toeslaan: beschadigde hartkleppen bijvoorbeeld zijn een makkelijke prooi.

Terug naar begin

Voorkomen is beter

Wie geregeld last heeft van infecties die maar met grote hoeveelheden antibiotica kunnen worden weggewerkt en snel opnieuw de kop opsteken, heeft mogelijk met dergelijke hardnekkige ziektekiemen te maken. Minstens een keer per jaar een prachtige glimlach naar de tandarts kan soelaas bieden, maar ook een gedegen dagelijkse tandverzorging werpt vruchten af. Tweemaal per dag drie minuten poetsen en flossen met tanddraad zijn een efficiënte manier om de bacteriën een halt toe te roepen. Rokers moeten extra opletten, omdat een aantal karakteristieke kenmerken van een besmetting door het roken verborgen blijven. Dan is het wachten op een toevallige controle om plots vast te stellen dat tandvlees en kaakbeen niet zo gezond zijn als ze aanvankelijk leken.

Terug naar begin

Typisch feestprobleem

Het lijkt wel of tandproblemen vooral tijdens de feestdagen de kop opsteken. Hoewel daar geen cijfers over bestaan en tandpijn natuurlijk altijd erger lijkt als je tandarts niet meteen bereikbaar is, is het niet onlogisch dat kiespijn juist dan opduikt. Meer en meer uitgebreide maaltijden en vaker tussendoortjes kunnen de oorzaak zijn, omdat het speeksel door die voortdurende voedselstroom zijn rol niet optimaal kan vervullen. Het moet immers koolhydraten ontbinden, beginnende wondjes schoonhouden en het zuur van de mondbacteriën neutraliseren, terwijl de tanden bijna onophoudelijk worden aangevallen door de aanvoer van voedsel en drank. Voeg hierbij nog wat slaapgebrek, stress en daardoor een minder goed werkend afweersysteem en het pad naar tandpijn is geëffend.

Terug naar begin

Eerste hulp bij tandschade

Tanden houden geen rekening met feestdagen waarop u maar moeilijk bij de tandarts terecht kunt. Met deze tips weet u waar u aan toe bent en wat u het best onderneemt in afwachting van een tandartsbezoek.

  • Een hevige bloeding. Vaak is de oorzaak het uitrukken van een tand of een verwonding van het kaakbeen. Buig uw hoofd zo dat het bloed makkelijk uit uw mond weg kan. Rol een kompres (of desnoods een schone zakdoek) op en hou dat tegen de wonde aan. Bijt ongeveer tien minuten stevig in de rol. Als de bloeding daarna nog even hevig is, kunt u maar beter de spoedafdeling van een ziekenhuis opzoeken.
  • Op uw tanden gevallen. Contacteer uw huisarts zodat hij een röntgenfoto kan voorschrijven. Zo ziet hij meteen of er tandwortels geraakt zijn, of het kaakbeen. Tot 24 à 48 uur na de val kunnen tanden grijs worden (dat betekent dat er weefsel afgestorven is) of kan een bloedophoping ontstaan. Complicaties en ontstekingen kunnen voorkomen worden door geregelde tandartscontrole.
  • Een gebroken tand. Probeer de afgebroken tand terug te vinden en bewaar hem in fysiologisch serum. Als u dat niet bij de hand hebt, kunt u hem het best in uw mond houden. Raadpleeg in ieder geval zo snel mogelijk de tandarts zodat hij kan oordelen wat er in uw specifieke geval moet gebeuren. Een terugplaatsing van de afgebroken tand vraagt een speciale behandeling, die binnen de vijf uur moet gebeuren om hem te kunnen redden.
  • Een beschadigde tand. Als er maar een stukje van een tand afgebroken is, loont het niet de moeite om dat te zoeken. De kans is immers miniem dat het stukje weer aan de tand kan worden gekleefd. Ga vooral niet zelf aan de slag met lijm. U loopt dan het risico de schade nog groter te maken, bijvoorbeeld als de lijm het tandglazuur aantast.
  • Een losgeraakte brug of kroon. Wacht niet te lang om uw tandarts te raadplegen. De tanden naast de losgeraakte brug of kroon kunnen de vrijgekomen plaats vrij snel gaan innemen en dat maakt de vervanging ervan heel wat moeilijker. Terwijl u wacht op een tandartsvisite, bewaart u de kroon of brug het best in een schone zakdoek.

Terug naar begin

Onze partners